| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| OSD021 | Sosyal ve Kültürel Boyutlarıyla Antik Tıp | SEÇMELİ DERS GRUBU | 4 | 8 | 2.00 |
Lisans
Bu dersin amacı, öğrencilerin tıbbın antik dönemlerdeki gelişimini tarihsel, sosyal ve kültürel bağlamı içinde kavramalarını sağlamaktır. Öğrenciler, Mezopotamya, Mısır, Yunan ve Roma uygarlıklarında tıp anlayışını, tıp felsefesini ve hekimliğin toplumsal rolünü inceleyerek modern tıbbın kökenlerini tarihsel perspektiften değerlendireceklerdir. Ayrıca Hipokrat, Galenos ve Asklepios gibi öncü isimlerin düşüncelerinin günümüz tıbbına etkilerini tarihsel eleştirel bir bakışla analiz edeceklerdir.
Doç. Dr. Murat TOZAN
| 1 | Öğrenciler antik Mezopotamya, Mısır, Yunan ve Roma uygarlıklarında tıbbın gelişim süreçlerini, önemli hekimleri ve temel tıbbi uygulamaları tanımlayabilecektir. |
| 2 | Öğrenciler antik dönem tıp anlayışlarını dönemin kültürel, felsefi ve toplumsal özellikleriyle ilişkilendirerek açıklayabilecektir. |
| 3 | Öğrenciler antik tıp metinlerinden yola çıkarak tarihsel bağlam içinde tıbbi kavramları ve hekim-hasta ilişkisini örneklendirebilecektir. |
| 4 | Öğrenciler Hipokrat, Galenos ve Asklepios’un tıp anlayışlarını karşılaştırarak farklı dönemlerdeki tıbbi yaklaşımların benzerlik ve farklılıklarını analiz edebilecektir. |
| 5 | Öğrenciler antik tıbbın günümüz tıp etiği, felsefesi ve sağlık uygulamaları üzerindeki etkilerini eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilecektir. |
BİRİNCİ ÖĞRETİM
Yoktur
Yoktur
Bu ders, tıbbın Antik Mezopotamya, Mısır, Yunan ve Roma uygarlıklarındaki gelişimini; dönemin toplumsal, kültürel ve felsefi yapılarıyla etkileşimini inceler. Öğrenciler, antik tıbbın evrimini, hekim figürünün toplumdaki rolünü, tıbbın bilimsel ve etik temellerinin tarihsel kökenlerini analiz eder. Ders ayrıca Hipokrat, Galenos ve Asklepios gibi figürlerin düşünce sistemleri üzerinden modern tıbbın temellerine ışık tutar.
| Hafta | Konular (Teorik) | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Dersin tanımı, içeriği ve terminolojisi | ||
| 2 | Antik Mezopotamya ve Mısır’da Tıp | ||
| 3 | Hippokrates ve Antik Yunan Tıbbının Rasyonelleşmesi | ||
| 4 | Klasik ve Hellenistik Dönemlerde Yunan Tıbbı | ||
| 5 | Roma Dönemi’nde Tıp Ekolleri: Rasyonalizm, Ampirizm ve Metodizm | ||
| 6 | Celsus, Soranos ve Dioskourides | ||
| 7 | Celsus, Soranos ve Dioskourides | ||
| 8 | Ara Sınav | ||
| 9 | Galenos ve Dönemi | ||
| 10 | Galenos’un Eserleri: Corpus Galenicum | ||
| 11 | Roma Dönemi’nde Hekimlere İlişkin Edebi ve Epigrafik Kanıtlar | ||
| 12 | “Anksiyete Çağı” ve Asklepios’un Yükselişi | ||
| 13 | Sosyal ve Kültürel Boyutlarıyla Asklepieion’lar | ||
| 14 | Geç Antikçağ’da Tıp | ||
| 15 | Yunan-Roma Tıbbının Mirası | ||
| 16 | Final Sınavı |
- Keyser, P. T. – G. L. Irby-Massie (eds.), The Encyclopedia of Ancient Natural Scientists, New York 2008. - Keyser, P. T. – J. Scarborough (eds.), Oxford Handbook of Science and Medicine in the Classical World, Oxford 2018. - Magner, L. N. –Kim, O. J., A History of Medicine, Boca Raton, FL, 2018. - Mattern, S. P., The Prince of Medicine: Galen in the Roman Empire, Oxford 2013. - Nutton, V., Ancient Medicine, London 2004. - Nutton, V., Galen: A Thinking Doctor in Imperial Rome, London 2020. - Schlange-Schöningen, H., Die römische Gesellschaft bei Galen: Biographie und Sozialgeschichte, Berlin 2003. - Scurlock, J., “Mesopotamian Beginnings for Greek Science?”, ed. P.T. Keyser and John Scarborough, Oxford Handbook of Science and Medicine in the Classical World, 2018, DOI: 10.1093/oxfordhb/9780199734146.013.2 - Serdaroğlu, Ü, Eskiçağ’da Tıp, İstanbul: TEBE, 2002. - Wee, J., “Medicine, Mesopotamia”, Oxford Classical Dictionary, https://oxfordre.com/classics/view/10.1093/acrefore/9780199381135.001.0001/acrefore-9780199381135-e-8632.
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 14 | 2 | 28 |
| Soru-Yanıt | 14 | 1 | 14 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 4 | 1 | 4 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 8 | 1 | 8 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 56 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | |
| ÖÇ 1 | ||||||||||
| ÖÇ 2 | ||||||||||
| ÖÇ 3 | ||||||||||
| ÖÇ 4 | ||||||||||
| ÖÇ 5 |